Snoezelen

„Nic nie musi być zrobione, wszystko jest dozwolone”

Snoezelen – w Polsce powszechnie przyjęła się nazwa „Sala Doświadczania Świata”, natomiast na świecie znana jest również pod nazwą Multi Sensory Environment (MSE).

Terapia Snoezelen została utworzona w Holandii w latach siedemdziesiątych  XX wieku. Początkowo pracowano tą metodą tylko z osobami głęboko niepełnosprawnymi intelektualnie.

13410502_10201705924646652_134098721_o

Z upływem czasu dowiedziono, iż Snoezelen wpływa również pozytywnie na osoby niepełnosprawne fizycznie, z autyzmem, z zaburzeniami psychicznymi, u dzieci z problemami zachowania a, także u osób z demencją, po urazach, u pacjentów onkologicznych czy u osób żyjących w ciągłym stresie. W dzisiejszych czasach terapia ta stosowana jest już na całym świecie.

Definicja Sali Snoezelen mówi, iż jest to: „fragment przestrzeni, która wypełniona została przemyślaną ofertą bodźców wzrokowych, słuchowych, dotykowych, zapachowych, smakowych i kinestetycznych”.

13382249_10201705923006611_1668869066_n

Zatem za Snoezelen stoi multifunkcjonalna koncepcja: relaksacji i aktywizacji, poprzez przemyślany dobór nieinwazyjnych bodźców sensorycznych oraz zastosowanie ośmiu zasad metodycznych takich jak:

  • właściwa atmosfera,
  • własna decyzja,
  • własne tempo,
  • odpowiedni czas trwania,
  • powtarzalność,
  • wybrana propozycja bodźców,
  • właściwe nastawienie,
  • odpowiednia opieka.

Tak więc, Snoezelen może być zarówno terapią, jak i wspieraniem. Najważniejszą regułą Sali Doświadczania Świata jest – „Nic nie musi być zrobione, wszystko jest dozwolone”.

Sala Snoezelen daje możliwości do:

  • pełnej relaksacji,
  • odczuwania siebie jako osobnej jednostki,
  • możliwości uczestniczenia w czymś, co się podoba i dobrze oddziałuje,
  • podejmowania własnych decyzji,
  • możliwości samodzielności,
  • przełamywania lęków,
  • otwierania się na otaczający świat,
  • podejmowania aktywności we własnym tempie.

Podczas samej terapii lub tuż po niej często dochodzi do zjawiska tzw.  „snoezelowania”, polega ono na całkowitym odprężeniu, relaksacji której może towarzyszyć nawet zasypianie przez uczestników.

13389137_10201705922966610_871113029_o

W Polsce powstaje coraz więcej sal Snoezelen. Najczęściej znajdują się one w większych miastach, przy przedszkolach, ośrodkach pedagogiczno-psychologicznych czy w ośrodkach rehabilitacji dzieci. Tematem tym, przede wszytkim zafascynowani są badacze z AWF Kraków, gdzie od 2014 roku, kiedy powstała tam Sala Doświadczenia Świata – Snoezelen przy współpracy z Fundacją Rosa, prowadzone są cały czas badania z tego zakresu.

13383866_10201705924566650_605640016_o

Terapią w Sali Doświadczania Świata coraz częściej zaczynają się interesować psychologowie czy fizjoterapeuci, którzy pragną włączyć ten rodzaj terapii do swojej praktyki zawodowej. Poruszony temat wydaje się bardzo łatwo, jednak wymaga dużej wiedzy i uwagi ponieważ jak w każdej terapii niewłaściwa metodyka i podejście nie zawsze może tylko pomóc, ale również zaszkodzić.

13400938_10201705922366595_1888537548_n

Powszechnie, co jest dużym błędem, Sala Doświadczania Świata – Snoezelen, mylona jest z salą do terapii Integracji Sensorycznej (SI). Ten temat będzie poruszony w kolejnych artykułach.

Bibliografia:

Agnieszka Smrokowska-Reichmann.: Snoezelen – Sala Doświadczania Świata. Kompendium opiekuna i terapeuty, Fundacja Rosa. Wrocław 2013.

Klaudia Garbacz

Absolwentka fizjoterapii Krakowskiej Wyższej Szkoły Promocji Zdrowia (studia licencjackie) oraz Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie (studia magisterskie)
Obecnie doktorantka AWF Kraków Specjalizuje się w rehabilitacji pediatrycznej.