5 rzeczy, które musisz wiedzieć o czerniaku

Według specjalistów wczesne rozpoznanie i usunięcie czerniaka nie tylko poprawia rokowanie, ale daje realne szanse pokonania choroby u 90% chorych.  Stąd też warto wiedzieć jakich znamion trzeba się obawiać, jak analizować pewne objawy oraz czego się wystrzegać, by nie dać nowotworowi pola do popisu.

Często to przypadek decyduje o tym, że pacjent dowiaduje się o chorobie, na przykład podczas wizyty u fryzjera lub kosmetyczki. Trudno zauważalne znamiona na owłosionej skórze głowy lub między palcami u stóp mogą latami rozwijać się bez naszej wiedzy, zagrażają zdrowiu i życiu.

Nie tylko skóra

Czerniak rozwija się nie tylko w obrębie skóry. Może wystąpić wszędzie, gdzie występują komórki barwnikowe. Zmiany w obrębie błony śluzowej, narządów płciowych i gałki ocznej są bardzo niebezpieczne i zdradliwe, gdyż bardzo trudno na bieżąco je kontrolować.

image01

Skłonności rodzinne

Niestety, zachorowanie na czerniaka często jest związane z predyspozycją genetyczną, np. z powodu rodzinnego zespołu zmian atypowych, FAMS.  Jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo dziedziczenia – nie wolno zwlekać i należy jak najszybciej wykonać badania genetyczne. Uwaga! Warto zrobić to w ośrodku, który jest kontrolowany pod względem jakości, by otrzymać jak najdokładniejszy wynik. Nie zaleca się natomiast wykonywania analiz mutacji u osób, które chorowały na pierwotne czerniaki bez przerzutów.

Wysoka cena opalenizny

Intensywne opalanie na słońcu, jak i w solarium nie tylko sprawia, że skóra szybciej się starzeje, ale grozi poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi. Znamiona wystawiane na promieniowanie UV mogą bardzo szybko się zezłośliwić. Bardzo ważne, by zasłaniać te miejsca podczas ekspozycji na słońce, a całą skórę zabezpieczać kremem z wysokim filtrem. Słońce można dziś śmiało zastąpić świetnej jakości kosmetykami, zabiegami opalającymi lub natryskowymi. Opalanie się w dzieciństwie musi być dokładnie kontrolowane przez rodziców. Poparzona za młodu skóra dziecka stwarza ogromne ryzyko późniejszych komplikacji.

image00

 

Znamiona

Duża liczba znamion powinna być sygnałem alarmowym. Jest to stan podwyższonego ryzyka, które powinno być kontrolowane przez specjalistę. Profilaktycznie usuwa się zmiany każdego typu: znamiona, pieprzyki, brodawki. Należy się ich pozbyć jeżeli znajdują się w miejscach przewlekle drażnionych przez ubrania, obuwie, bieliznę, a także środki chemiczne.

Fenotyp

Szczególną uwagę powinny skoncentrować na czerniaku osoby z licznymi piegami, blond lub rudymi włosami i niebieską tęczówką. Niestety, to one najczęściej górują w statystykach dotyczących zachorowań i powinny działać profilaktycznie.

Bogna Waszkiewicz

Studentka Kosmetologii na Krakowskiej Wyższej Szkole Promocji Zdrowia
.